Week 09 -2006 Volgens de mensen van google in MountainView California staat god op de tweede plaats in de topvijf van meest gezochte onderwerpen. Thomas Friedman vertelt dat in zijn boek The world is flat. Er zijn landen waar je zoiets niet eens mag publiceren. Toen een jaar of tien geleden het Indonesische tijdschrift Panorama een populariteitswedstrijd deed, bleek dat Mohammed op de zesde plaats stond. Voor de autoriteiten was het reden om verder verschijnen van het blad te verbieden. De gebouwen werden gesloten en de redactie naar huis gestuurd. Boze tongen beweerden dat het eigenlijk helemaal niet om de profeet ging, maar dat toenmalig president Suharto boos was dat de hoofdredacteur van het weekblad hoger stond dan hijzelf. Dat god twee staat bij google is helemaal niet gek in een seculariserende wereld. Er zijn mensen die god en google wel eens met elkaar hebben vergeleken. Wat ze namelijk gemeen hebben is dat mensen zicht ertoe richten met hun onbeantwoorde vragen. Bij googlers is de grootste zoekbehoefte nog altijd seks. Dat is nooit van de eerste plek afgeweest. Logisch, de lust komt eerst en dan pas de zingeving. Ook gezondheid en banen scoren hoog. Ik herinner me dat ik veertien was en het uit mijn hoofd leren van Franse woordjes verfoeide. Mijn zich ontwikkelende hersenen dwaalden af van de vocabulaire en wiskundeformules. Ze zochten naar iets hogers. Ik ging op zoek naar god en deed dat met mijn dobbelstenen. Berust alles op toeval of zit er een geheimzinnige hand achter ons bestaan? Dag na dag vele uren achter elkaar gooide ik de stenen om te zien of er ooit combinaties waren die vaker voorkwamen dan andere. Daartoe noteerde ik op een groot vel papier de resultaten. Op een dag kwam ik er achter dat ik op school alleen nog maar onvoldoendes haalde en dat de uitkomsten van mijn onderzoek heel duidelijk lieten weten 'alles is toeval'. Voor het televisieprogramma 'Zoekt en gij zult vinden' werd ik geïnterviewd. Het is een levensbeschouwelijk programma van de ncrv op de zondagavond. Een kort portret over een arts die zelf met kanker geconfronteerd wordt. Wat is de zin van een leven in dienst van gezondheid als je die van jezelf niet eens kunt beschermen? Wat leer je daarvan? God of google heeft mij geen kanker gegeven met de opdracht daar iets van te leren. Alles wat in het leven gebeurt verschaft namelijk de mogelijkheid ervan te leren en het zou wel heel erg zijn daarmee te wachten tot je kanker hebt. De mens is een leerbeest en kan uitsluitend overleven door alles betekenis te geven. "Het is niet zo dat god de mens heeft geschapen," zeg ik. "De mens heeft god geschapen. Zo hoort het. Daardoor onderscheidt de mens zich van het dier. We interpreteren en geven betekenis." Ik had daar nog graag aan toegevoegd dat ik zelfs bang ben voor mensen die altijd maar weer aankomen met het verhaal over god die de mens schept en hem zijn wetten oplegt. Daarmee geef je het zin geven uit handen. Je laat je voorschrijven wat je overal van vinden moet. Interpreteren doe je tijdens ervaringen en nog meer achteraf. Maar niet al vooraf. Wij mensen maken van de chaos een verhaal dat verteld kan worden en hebben de gave het bestaan draaglijk te maken door het toeval betekenis te geven. Omdat mijn buurjongen naar de school met de bijbel ging zeurde ik bij mijn ouders net zo lang tot ik met hem mee mocht naar die zelfde school. Als leven leren is, dan is die tijd een antropologisch participerend veldonderzoek geweest. Een buitenstaander, die vreselijk zijn best deed te begrijpen hoe je echt kunt geloven in dingen die je zelf zo overduidelijk anders ervaart. Vooral de evangelische slogan dat geloven moeilijk is en dat juist als je ziet dat de hele wereld anders is, je je geloof bewijst door te blijven vertrouwen op het woord van god, trof me als een goedkope verkoopstunt. De wasmachine doet het niet, maar je bewijst door vol te houden dat je nog alles gelooft wat in de advertentiefolder stond dat je boven het materiele staat. Vaak voelde het godsdienstonderwijs op die school als ongewenste intimiteit. Zingeving is iets wat je in de vertrouwde bescherming van je dagboek doet, als je 's nachts verontrust wakker ligt of tijdens je rondje hardlopen als je gedachten zich bevrijd hebben van de sleur van dagelijks terug kerende gebeurtenissen. Die kauw je niet aan anderen voor. In de wachtkamer van mijn uroloog had ik ook voldoende tijd om over de zin van mijn leven na te denken. Hij had het erg druk en was drie kwartier uitgelopen. Ik ben bestraald, maar het kwaadaardige proces in mijn lichaam is niet verdwenen. De geheimzinnige bloedwaarden van de PSA lopen weer op. Ze vertellen een verhaal dat we moeten duiden. Als het zich verdubbelt per drie maanden is het helemaal niet goed. Dus toen het van 0,7 naar 1,7 ging was ik niet erg blij en daarna verdubbelde het zich weer. Wat zou ik nu weer te horen krijgen? Boven de twintig is er grote kans dat er uitzaaiingen in de botten zitten en dan moet ik opnieuw de medicijnen slikken waardoor ik een andere man word. Kunnen we dat nog een tijd uitstellen? Hij kijkt naar het scherm van zijn computer, zoals vroeger de priester-genezers naar de urine van hun patiënten gekeken hadden. "Hoeveel was het de vorige keer?" vraagt hij. "Drie komma zeven,"zeg ik. "Het is nu vijf," laat hij met een voorzichtige glimlach weten. Wij mensen tasten rond in het duister en geven betekenis aan wat we af en toe in de streepjes licht denken te zien. Marion en ik gaan uit eten om te vieren dat het niet verdubbeld is en daarna bedrijven we de liefde met de intensheid van mensen die niet weten wanneer het de laatste keer zal zijn. Als soldaten en hun geliefden in de nacht voor de mannen naar het front gaan. Er zijn meer vragen dan we kunnen beantwoorden. Eén vraag blijft hardnekkig in mijn hoofd rondspelen omdat het tegen elke logica ingaat en bewijst dat er geen plan achter ons bestaan zit. Hoe is het mogelijk dat op de vierde plaats van de google topvijf meest gevraagde onderwerpen professioneel worstelen staat? Terug