Week 15 -2009
Vlees moest ik van mijn moeder eten. Voor de eiwitten, zei ze. Echt een enorm liefhebber was ik nooit, maar omdat ik als kind ook al geen groenteliefhebber was, deed ik mijn uiterste best om toch iets van haar wensen in te willigen. Gehaktballen en draadjesvlees dan maar. Wie wil zijn moeder nu teleurstellen? Het werd anders toen ik de salami ontdekte. Al die verschillende soorten en je had het gevoel dat er aan gewerkt was. Er was niet uitsluitend een dier voor doodgemaakt, maar een ambachtsman had zich erop uitgeleefd. Mijn voorkeur voor salami kan best aan Italië gelegen hebben en aan de wijn die ik erbij dronk. Ook de Serrano ham bleek best lekker te zijn. Dat kan aan Spanje te danken zijn geweest en aan het feit dat de zoute smaak uitnodigt tot het drinken van een goed glas rioja. Ik gaf zes jaar geleden vlees en alles wat daarmee te maken heeft echter snel op toen ik las dat de kans op prostaatkanker groter is bij mannen die veel vlees eten. Ik kon het natuurlijk niet meer voorkomen, maar al zou ik er maar twee weken extra door krijgen om met mijn kinderen en kleinkinderen op vakantie te gaan, dan zou ik dat al de moeite waard vinden.
Onlangs werd het nog eens opnieuw aangetoond. Niet alleen vlees, maar ook zuivelproducten zijn op het gebied van prostaatkanker smerige boosdoeners. Dat blijkt uit twaalf onderzoeken waarvan de gegevens bij elkaar gestopt werden. Zuivel zorgt voor meer groeihormoon in het bloed en mocht je daarmee gezegend zijn, dan is de kans dat je prostaatkanker krijgt veertig procent groter. Dus geen gorgonzola meer of een lekkere époise. Dat laat ik al zes jaar staan en alleen heel zelden gooi ik wat parmezaanse kaas in de Cesar salad, want hoe moet je die salade anders gaan noemen zonder Parmigianno Regianno? Melk heb ik van mijn moeder al meer dan voldoende moeten drinken omdat de dokter haar had gezegd dat ik anders bloedarmoede zou krijgen en melk mijn redding zou worden. De zuivelindustrie, in het leven geroepen om onze noodlijdende boerenstand op de been te houden, stond rond de hoek bij bezorgde moeders op de loer en maakte me melkbrigadier. Drie glazen per dag en ik mocht een M op mijn jack dragen. Men wist nog niet dat een hoog gehalte aan calcium in het bloed de kans op fatale prostaatkanker doet toenemen. De melk heb ik al jaren geleden vervangen door sojamelk. Roomboter is in mijn ijskast niet meer te vinden en in een restaurant vraag ik wat olijfolie met zou en peper om mijn volkoren brood in te dompelen. Er valt niets meer te voorkomen, maar al zou ik er maar vier weken extra door krijgen om het boek dat ik altijd nog wilde schrijven af te kunnen maken, dan vind ik het al zinvol.
Het menselijk bestaan wordt bedreigd door allerlei ongekende risico's. Vorige week las ik weer iets dat me echt even van mijn stuk bracht. Aanvankelijk dacht ik dat het mij niet betrof: zware drinkers hebben meer kans op prostaatkanker. Ik ben immers geen zware drinker en houd me keurig aan maximaal twee glaasjes bij het eten. Toen ik het artikel begon te lezen wist ik al snel dat ik het helemaal mis had. Veertien glazen of meer per week. Dat noemen de onderzoekers al veel. De deskundige wrijft het ook nog eens lekker in. "Het is een echte moordenaar", laat hij in een interview over het onderzoek weten. Om het allemaal nog wat erger te maken, legt hij uit dat mannen eigenlijk weinig kunnen doen om prostaatkanker te voorkomen, maar nu hebben ze dan een aangrijpingspunt voor leefstijlverandering om een verschil te maken. Ik was bijna opgelucht dat ik al prostaatkanker heb en me dus geen zorgen meer hoef te maken over hoe ik het kan voorkomen. Moet ik als ik komende zomer met de familie naar Italië op vakantie ga maar geen Amarone of Brunello drinken?
Voor mij is het te laat. Preventie kan ik uit mijn woordenboek schrappen. Maar wat er geleidelijk ontstaat is het gevoel van een leven van gemiste kansen. Had ik Joris Driepinter maar nooit ontmoet. Was ik maar bang geweest voor voedsel uit het buitenland en had ik maar angstig de lonkende salami en de verledelijke Serrano ham genegeerd. Had maar nooit iemand me in contact gebracht met goede wijnen.
Het kan niet zo zijn dat ik de enige ben die vreest gek te worden van al die ongevraagde informatie over hoe ik had moeten leven. Ik weet zeker dat ook andere mannen met prostaatkanker langzaam maar zeker een licht schuldgevoel krijgen omdat ze getroffen zijn door het noodlot. Zeker omdat weer een andere onderzoeker ook nog eens heeft bedacht dat wie in zijn jonge jaren zich te vaak aftrekt ook een grotere kans heeft op het gezwel. We lijken het zelf veroorzaakt te hebben. Eigen schuld, dikke bult. Wat zijn mensen in landen zoals Sri Lanka, Nepal of Indonesië toch gezegend. Daar word je ziek omdat de sterren verkeerd staan, omdat je bewerkt ben door iemand die jaloers op je is, omdat er een verdwaalde geest in je lichaam is gekropen. Je kunt er helemaal niets aan doen. Daar is de mens nog niet zo arrogant dat hij meent alles in eigen hand te hebben.
Verdorie. Ik ga komende zomer met mijn kleinkinderen naar Umbria en zal elke dag voor ze koken met alles wat de Italiaanse koks hebben ontwikkeld. Ik drink dan bij de lunch en bij het avondeten een glas wijn om te vieren dat ik nog in leven ben. Ook ga ik dat boek afschrijven, al moet ik s'nachts doorwerken. Maar ik zal leven op mijn manier, want als ik dat niet doe….



Terug