Week 27-2012
Als ik college moest geven over gezondheidszorg in ontwikkelingslanden gebruikte ik meestal de Verenigde Staten als voorbeeld. Een land dat zo rijk is en niet eens in staat blijkt te zijn om iedereen toegang tot basis gezondheidszorgvoorzieningen te bieden kun je moeilijk tot de beschaafde wereld rekenen.

Met vrienden volgen we het nieuws over de uitspraak van het Supreme Court over de wetmatigheid van Obamacare, de eerste behoorlijke poging sinds 1965 om iedereen in de Verenigde Staten toegang tot zorg te bieden via een verplichte verzekering. In de afgelopen vier jaar is er heel wat aan de ambitieuze plannen gesleuteld om iedereen tevreden te stellen en wat er overgebleven is spreekt veel mensen nauwelijks nog aan, maar als dit het beste is wat nu haalbaar is, dan is het een grote stap. Geen ontwikkelingsland meer, maar een samenleving die zich organiseert om maatschappelijke problemen behoorlijk op te lossen.

Onze vrienden zijn op leeftijd. Hij heeft net een operatie ondergaan vanwege huidkanker en zij heeft sinds een paar jaar een nieuwe knie. Dat kan omdat ze bij de universiteit werken en daardoor tegen ziektekosten verzekerd zijn, maar hun beide zonen zijn ziek en zonder werk. De oudste zoon heeft diabetes type 1 en durft niet eens in de buurt van een ziekenhuis te komen. "Voor je er erg in hebt ben je 10.000 dollar verder." De jongste heeft een spierziekte waardoor hij zijn bed niet meer uitkomt en 's nachts slaapt hij met een zuurstofmasker op. Tot voor kort was de gemiddelde leeftijd voor mensen met die aandoening 38 jaar, maar onlangs werd bekend dat door de goede moderne zorg de gemiddelde levensverwachting tegenwoordig 42 is. "Dat je moet hopen dat je zoon die extra vier jaar bespaard zullen blijven is wel het ergste wat je kan overkomen," zegt zijn moeder. "De vernedering dat je afhankelijk bent van je vrouw en je ouders, dat je niets meer betekent voor je kinderen."

De kranten en televisieprogramma's gaan behalve over sport een paar dagen lang over wat de Supreme Court zal gaan doen. Verwacht wordt dat besloten zal worden dat het niet grondwettig is omdat de overheid mensen niet kan dwingen een verzekeringen te nemen en dat de hele Obamacare geschrapt zal worden.

Stel je voor dat we in Nederland ook ooit zover zullen afdwalen van wat ooit de gedachte van de barmhartige Samaritaan moet zijn geweest - mensen die ziek zijn helpen en dat financieren door samen betalen voor een stevig veiligheidsnet - wat zou er dan gebeuren met mensen zoals ik, die prostaatkanker hebben en daardoor een vast abonnement hebben gekregen op de zorg? Denk je dan na tien jaar lang je bloed te hebben laten testen dat je het wel eens een keertje over kan slaan omdat het zo duur wordt? Is dat dan net die keer dat de PSA door het dak gaat ten bewijze dat je botten nu definitief in het proces meedoen? Of besluit je om voortaan om de dag je pillen te slikken in plaats van dagelijks omdat je zo op slimme wijze de kosten voor de behandeling halveert? Ben je zo moe van die voortdurende stress met onbetaalde rekeningen van het ziekenhuis als je uiteindelijk na moet denken of je nog chemotherapie zult ondergaan en je het maar laat zitten? Gelukkig, eindelijk verlost van die zorg en een gemeenschap die zieken als een last voor de economie beschouwt.

Zeg nooit dat het in Nederland zo'n vaart niet zal lopen. Zonder schaamte en onder het mom van reorganisatie en efficiëntie verandert onze zorg voortdurend; tot we ook tot de derde wereld behoren en economisch weer kunnen concurreren met landen zoals Indonesië of Tanzania maar programma's om diabetes tijdig op te sporen zijn voorbehouden aan mensen die werken. The Samaritan has just left the building.

Als we op donderdag naar het ochtendnieuws kijken zien we dat de Supreme Court besloten heeft dat er hoop is voor Amerikaanse patiënten. Het schijnt dat president Obama naar het zelfde nieuws keek en zich een rotje schrok. De nieuwsprogramma hadden niet het geduld gehad het hele verhaal van Chief Justice Thomas aan te horen en hij was begonnen te zeggen dat de staat inderdaad de mensen niet van de vrijheid om zelf over je leven te beslissen kan beroven, maar uiteindelijk had hij uitgelegd dat het gezien moet worden als een belasting. Misschien gaan Amerikanen nog steeds gewoon dood aan diabetes, spierziektes of prostaatkanker, maar in elk geval worden ze voordien menselijker behandeld.

Terug